پلیداکتیلی یا انگشت اضافه یک وضعیت مادرزادی است که در آن فرد دارای یک یا چند انگشت اضافی در دست یا پا میباشد. این حالت میتواند به صورت ژنتیکی به ارث برسد و معمولاً بدون آسیب به عملکرد طبیعی اعضای حرکتی است. انواع مختلفی از پلیداکتیلی وجود دارد، از جمله انگشتهای کامل و ناقص، که در برخی موارد ممکن است لازم باشد برای اصلاح آنها جراحی انجام شود. تشخیص و درمان زودهنگام میتواند به بهبود عملکرد و ظاهر دستها و پاها کمک کند و از عوارض احتمالی جلوگیری کند.
انگشت اضافه چند نوع دارد؟
پلیداکتیلی یا انگشت اضافه به طور کلی به دو نوع اصلی تقسیم میشود:
1. پلیداکتیلی کامل (Complete Polydactyly): در این نوع، انگشت اضافی به طور کامل تشکیل شده و دارای استخوان و بافتهای نرم است. این انگشت معمولاً عملکرد مشابهی با سایر انگشتان دارد.
2. پلیداکتیلی ناقص (Incomplete Polydactyly): در این نوع، انگشت اضافی ممکن است تنها شامل پوست و بافت نرم باشد و یا به طور کامل تشکیل شده باشد، اما غیرعملکردی باشد. این انگشت ممکن است کوچکتر یا کماثرتر از انگشتان دیگر باشد.
علاوه بر این، پلیداکتیلی میتواند به صورت تکعددی یا چند عددی نیز بروز کند و همچنین در دستها یا پاها مشاهده شود. برخی از انواع آن ممکن است مرتبط با شرایط ژنتیکی خاصی باشند.
علت چند انگشتی چیست؟
علت پلیداکتیلی یا داشتن انگشت اضافی عمداً ژنتیکی است. این وضعیت معمولاً به دلیل اختلال در فرآیندهای رشد و توسعه جنین در دوران بارداری ایجاد میشود. برخی از عوامل مؤثر شامل:
1. ژنتیک: پلیداکتیلی میتواند به صورت ارثی و از طریق شجرهنامه خانوادگی منتقل شود. جهشهای ژنتیکی خاص نیز میتوانند در بروز این حالت نقش داشته باشند.
2. عوامل محیطی: در برخی موارد، عوامل محیطی مانند قرارگیری در معرض مواد شیمیایی یا اشعههای مضر در دوران بارداری ممکن است بر فرآیند رشد جنین تأثیر بگذارد.
3. اختلالات کروموزومی: برخی از اختلالات ژنتیکی و کروموزومی مانند سندرومها میتوانند با پلیداکتیلی همراه باشند و آن را ایجاد کنند.
با توجه به این عوامل، پلیداکتیلی معمولاً به عنوان یک وضعیت مادرزادی در نظر گرفته میشود که در مراحل اولیه رشد جنین شکل میگیرد.
همچنین بخوانید: علت و درمان سینداکتیلی یا به هم چسبیدن انگشتان
شیوع اختلال پلی داکتیلی چقدر است؟
اختلال پلی داکتیلی (Polydactyly) یکی از شایعترین نقصهای مادرزادی است که به وجود آمدن انگشتهای اضافی در دست یا پا اشاره دارد. شیوع این اختلال بسته به جمعیت و مناطق جغرافیایی متفاوت است، اما به طور کلی، تخمین زده میشود که این اختلال در حدود ۱ در ۱۰۰۰ تولد زنده مشاهده میشود.
پلی داکتیلی میتواند به صورت ارثی و به دلیل جهشهای ژنتیکی بروز کند. این اختلال معمولاً در نژادهای آفریقایی و آسیایی بیشتر دیده میشود و در نژادهای اروپایی کمتر شایع است. در اکثر موارد، انگشتهای اضافی به راحتی قابل درمان بوده و میتوان آنها را با جراحی حذف کرد. این اختلال ممکن است به تنهایی یا به همراه سایر ناهنجاریها وجود داشته باشد.
تشخیص پلی داکتیلی
تشخیص پلی داکتیلی معمولاً از طریق معاینه فیزیکی نوزاد پس از تولد انجام میشود، اما در برخی موارد، این اختلال میتواند در دوران بارداری و از طریق سونوگرافی نیز شناسایی شود. سونوگرافیهای پیشرفته، به ویژه در سهماهه دوم بارداری، قادرند ناهنجاریهای مادرزادی مانند وجود انگشتهای اضافی را تشخیص دهند.
در این روش، پزشک با بررسی تصاویر سونوگرافی، میتواند به وجود یا عدم وجود انگشتهای اضافی پی ببرد. اگر پلی داکتیلی در سونوگرافی شناسایی شود، این اطلاعات میتواند به خانواده و تیم پزشکی کمک کند تا برای مدیریت این اختلال پس از تولد برنامهریزی کنند.
درمان انگشت اضافه یا پلی داکتیلی
درمان پلیداکتیلی یا انگشت اضافه بسته به نوع شدت وضعیت، محل قرارگیری انگشت اضافی و تأثیر آن بر عملکرد فرد متفاوت است. برخی از روشهای درمانی شامل:
1. جراحی:
در اکثر موارد، بهترین گزینه درمانی جراحی است. این عمل معمولاً برای برداشتن انگشت اضافی انجام میشود تا عملکرد دست یا پا بهبود یابد و از مشکلات احتمالی جلوگیری شود. پزشک ممکن است در نظر بگیرد که آیا انگشت اضافی به صورت کامل یا ناقص تشکیل شده است و بر اساس آن تصمیمگیری کند.
2. نظارت و پیگیری:
در برخی موارد، اگر انگشت اضافی کوچک و غیرعملکردی باشد و مشکلی ایجاد نکند، پزشکان ممکن است تصمیم بگیرند که نظارت و پیگیری را توصیه کنند بدون اینکه جراحی نیاز باشد.
3. فیزیوتراپی:
در صورتی که پلیداکتیلی باعث ایجاد مشکلات حرکتی شود، فیزیوتراپی ممکن است به بهبود قدرت و دامنه حرکتی کمک کند.
4. مشاوره ژنتیکی:
اگر پلیداکتیلی به عنوان بخشی از یک سندروم یا اختلال ژنتیکی بروز کند، مشاوره ژنتیکی میتواند اطلاعات مفیدی درباره احتمال انتقال آن به نسلهای بعدی ارائه دهد.
در هر صورت، برای تعیین مناسبترین روش درمان، مشاوره با پزشک متخصص ارتوپدی کودکان ضروری است.
مشکلات فرزند شما در کلینیک فراز با جدیدترین روش ها قابل درمان است. این مجموعه با بهترین متخصصان ارتوپدی و اطفال و ارتوپد فنی اولویت با درمان غیر جراحی است.
فرزندان بزرگ می شوند! از شما می پرسند!
جراحی انگشت اضافه چگونه است؟
جراحی برای برداشتن انگشت اضافی (پپلی داکتیلی) معمولاً یک عمل جراحی نسبتاً ساده و سرپایی است. مراحل کلی این جراحی عبارتند از:
1. معاینه و برنامهریزی:
قبل از جراحی، پزشک با بیمار (یا والدین او، در صورت کودکی) مشورت میکند تا جزئیات وضعیت، نوع انگشت اضافی، و اهداف جراحی را بررسی کند. همچنین ممکن است تصاویر اشعه X یا سایر تستها انجام شود.
2. بیهوشی:
بسته به سن بیمار و پیچیدگی عمل، عمل میتواند تحت بیحسی موضعی یا عمومی انجام شود. در مواردی که جراحی بر روی کودکان انجام میشود، بیهوشی عمومی اغلب انتخاب میشود.
3. عمل جراحی:
– برش: جراح برشهایی را در ناحیه مربوطه ایجاد میکند تا به انگشت اضافی دسترسی پیدا کند.
– برداشتن انگشت: سپس جراح با دقت بافتهای نرم و استخوانهای انگشت اضافی را جدا کرده و آن را برمیدارد.
– بازسازی: بعد از برداشت انگشت اضافی، جراح ممکن است نیاز به بازسازی یا ترمیم بافتهای اطراف داشته باشد تا به زیبایی و عملکرد ناحیه کمک کند.
4. بستن زخم:
پس از پایان جراحی، محل برش با بخیههای قابل جذب یا غیرقابل جذب بسته میشود و باید حتماً با بانداژ پوشانده شود.
5. بازیابی:
پس از جراحی، بیمار به اتاق استراحت منتقل میشود تا تحت نظارت قرار گیرد. در اکثر موارد، بیماران میتوانند روز بعد از عمل به خانه برگردند.
6. مراقبتهای بعد از جراحی:
پزشک دستورالعملهای خاصی برای مراقبت از زخم و جلوگیری از عفونت در اختیار بیمار خواهد گذاشت. فیزیوتراپی ممکن است پس از جراحی نیز توصیه شود تا به بهبود تحرک و قدرت کمک کند.
بهطور کلی، جراحی پلیداکتیلی دارای نرخ موفقیت بالایی است و اکثر بیماران بهبود مناسبی را تجربه میکنند.
عوارض درمان نشدن انگشت اضافه
عدم درمان انگشت اضافی (پلیداکتیلی)تواند چندین عارضه و اثرات منفی را به همراه داشته باشد. برخی از این عوارض عبارتند از:
مشکلات عملکردی:
انگشت اضافی ممکن است باعث مشکلات حرکتی در دست یا پا شود، به ویژه اگر به طور طبیعی کار نکند. این میتواند منجر به اختلال در توانایی انجام فعالیتهای روزمره شود.
درد و ناراحتی:
در برخی از موارد، انگشت اضافی ممکن است به دلایل مختلف سبب درد یا ناراحتی شود، به ویژه اگر بافت نرم آن تحریک شود یا تحت فشار قرار گیرد.
عوارض زیبایی:
وجود انگشت اضافی میتواند به وضعیت ظاهری فرد آسیب بزند و ممکن است بر روحیه و اعتماد به نفس او تأثیر منفی بگذارد.
خطر عفونت:
انگشت اضافی میتواند در معرض عفونت قرار گیرد، به ویژه اگر به درستی مراقبت نشود یا در مناطقی قرار بگیرد که به راحتی دچار آسیب میشوند.
مشکلات ساختاری:
عدم درمان ممکن است منجر به مشکلات ساختاری در استخوانها و بافتهای نرم دیگر شود. این میتواند بر نحوه رشد و توسعه دست یا پا تأثیر بگذارد.
تأثیر بر زندگی اجتماعی:
برخی افراد ممکن است به دلیل وجود انگشت اضافی احساس خجالت کنند و این امر میتواند بر تعاملات اجتماعی و کیفیت زندگی آنها تأثیر بگذارد.
به همین دلیل، مشاوره با پزشک متخصص برای بررسی گزینههای درمانی و مزایای جراحی یا سایر روشها بسیار مهم است.
سوالات متداول در مورد انگشت اضافه در کودکان:
آیا داشتن انگشت اضافی خطرناک است؟
داشتن انگشت اضافی معمولاً خطرناک نیست، اما ممکن است باعث مشکلات عملکردی، درد، یا عفونت شود. همچنین، میتواند تأثیر منفی بر زیبایی ظاهری و اعتماد به نفس فرد داشته باشد. مشاوره پزشکی برای ارزیابی وضعیت و گزینههای درمانی مهم است.
آیا پلی داکتیلی ارثی است؟
بله، پلیداکتیلی میتواند ارثی باشد این وضعیت معمولاً بهعنوان ویژگی ژنتیکی به نسلهای بعد منتقل میشود و ممکن است در خانوادهها مشاهده شود. با این حال، عوامل محیطی نیز میتوانند نقش داشته. مشاوره با مشاور ژنتیک میتواند در درک بهتر این موضوع کمک کند.
آیا انگشت اضافه را میتوان حرکت داد؟
بله، در بسیاری از موارد، انگشت اضافی میتواند حرکت کند، به خصوص اگر به خوبی توسعه یافته باشد و عروق و اعصاب لازم را داشته باشد. اما عملکرد آن ممکن است متفاوت باشد و در برخی موارد، حرکات محدود یا دردناک باشند. معاینه پزشکی میتواند وضعیت دقیق را مشخص کند.
جراحی نوزاد شش انگشتی ممکن است؟
بله، جراحی برای حذف انگشت اضافی در نوزان ممکن است و معمولاً در مراحل اولیه زندگی انجام میشود. این اقدام میتواند به بهبود عملکرد دست و کاهش عوارض زیبایی کمک کند. تصمیم گیری باید با نظر پزشک متخصص صورت گیرد و بسته به شرایط خاص نوزاد انجام شود.
هزینه عمل انگشت اضافه چقدر است؟
هزینه عمل حذف انگشت اضافی میتواند متفاوت باشد و به عوامل مختلف مانند موقعیت جغرافیایی، نوع بیمارستان، و پیچیدگی جراحی بستگی دارد. به طور کلی، هزینهها ممکن است از چند صد تا چند هزار دلار متغیر باشد. مشاوره باک و بررسی بیمه درمانی در تعیین هزینهها مؤثر است.
