آیا درمان پای پرانتزی با بریس ممکن است؟ تا چه رنج سنی می توان برای درمان این عارضه اقدام کرد؟ در این مطلب قصد داریم تا روش درمانی بریس برای درمان پای پرانتزی را بررسی کنیم و ببینیم که آیا اصلا این روش برای درمان نتیجه بخش است یا خیر، بنابراین اگر شما یا یکی از نزدیکانتان از این عارضه رنج می برد و به دنبال یک روش درمانی موثر برای آن هستید توصیه می کنیم حتما تا انتها همراه کلینیک ارتوپد فنی فراز باشید.
علت ایجاد پای پرانتزی و نحوه درمان با بریس
آیا استفاده از بریس برای زانوی پرانتزی موثر است؟
پای پرانتزی به موقعیتی گفته می شود که پا فرد در وضعیتی قرار میگیرد که به یکدیگر نزدیک می شود.که به طور واضح بخواهم توضیح دهم بین زانوها فاصله افتاده و قوزک پای فرد به حالت ایستاده به هم متصل شود. برای درمان این بیماری روش های مختلفی وجود دارد. برای هر دوره سنی روش درمان خودش را دارد که یکی از این روش ها درمان پای پرانتزی با بریس نام دارد.
نحوه درمان پای پرانتزی با بریس در کودکان به این گونه است که بریس با هدایت رشد استخوانها، به تدریج انحراف زانو را اصلاح میکنند. این فشار به گونهای است که استخوانها را به سمت راستا شدن هدایت میکند. به این ترتیب، با گذشت زمان و ادامه رشد کودک، وضعیت پاها بهبود مییابد.
در بزرگسالان نیز نحوه عملکرد به این شکل است که بریس با کاهش فشار وارده بر بخش داخلی زانو (جایی که معمولاً بیشترین فشار در پای پرانتزی وجود دارد)، درد و ناراحتی را کاهش میدهد. در واقع، بریس وزن بدن را به طور متعادلتری روی زانو توزیع میکند و از ساییدگی بیشتر مفصل جلوگیری میکند. در بزرگسالان، هدف اصلی بریس، معمولا بهبود کیفیت زندگی و کاهش درد است، نه اصلاح قطعی انحراف.
این بیماری بیشتر در کودکان و افراد کم سن دیده شده است. چراکه این افراد در مرحله رشد هستند و استخوان ها و مفاصل آنها در حال رشد است و باید گفت که ساختار بدن آنها به درستی شکل نگرفته است، پس اگر این بیماری در کودکان دیده شد نیاز به نگرانی نیست چراکه اغلب این بیماری در سنین دو تا چهار سالگی کودک اصلاح شده است و نیاز به درمان جدی ندارد.
اما اگر این بیماری در دوره سنی نوجوانی رخ دهد باید علت بیماری را کمبود ویتامین D دانست،که به علت کمبود این ویتامین ساختار استخوان نرم و منعطف میشود.که نام این بیماری در علم پزشکی راشیتیسم نام دارد. متاسفانه این بیماری در بزرگسالان هم دیده شده است که آن آرتروز است چرا که وقتی غضروف داخل زانو از بین می رود، باعث خمیدگی زانو به سمت بیرون می شود و این می تواند آسیب جدی به زانو شود.
البته لازم به ذکر است که این عارضه تنها به دلایل ذکر شده رخ نمی دهد و گاهی می تواند دلایل ژنتیکی نیز داشته باشد. در هر حال برای تشخیص و درمان پای پرانتزی با بریس باید تایید پزشک وجود داشته باشد.
بیشتر بدانید: بریس چیست؟
پای پرانتزی قابل درمان با بریس چگونه تشخیص داده می شوند؟
تشخیص اینکه آیا پای پرانتزی با بریس قابل درمان است یا خیر، به عوامل مختلفی بستگی دارد و توسط پزشک متخصص ارتوپدی انجام میشود. به طور کلی، مراحل تشخیص به این صورت است:
-
معاینه فیزیکی:
- پزشک ابتدا به دقت پای بیمار را معاینه میکند. این شامل بررسی میزان انحراف زانوها، دامنه حرکتی مفاصل، وضعیت عضلات و بررسی هرگونه درد یا ناراحتی است.
- پزشک از بیمار میخواهد که در حالت ایستاده و درازکش قرار بگیرد تا فاصله بین زانوها و نحوه قرارگیری پاها را بررسی کند.
-
بررسی تاریخچه پزشکی:
- پزشک در مورد تاریخچه پزشکی بیمار، از جمله سابقه خانوادگی، بیماریهای زمینهای، آسیبهای قبلی و داروهای مصرفی سوال میپرسد. این اطلاعات به پزشک کمک میکند تا علت پای پرانتزی را تشخیص دهد و بهترین روش درمان را تعیین کند.
-
تصویربرداری:
- رادیوگرافی (X-ray): رادیوگرافی یکی از مهمترین ابزارهای تشخیص پای پرانتزی است. با استفاده از اشعه ایکس، تصاویر دقیقی از استخوانها و مفاصل زانو تهیه میشود. این تصاویر به پزشک کمک میکند تا میزان انحراف زانو، وضعیت صفحات رشد (در کودکان)، و وجود هرگونه آسیب یا ناهنجاری دیگر در استخوانها را بررسی کند.
- در موارد خاص، ممکن است پزشک از روشهای تصویربرداری دیگری مانند سیتی اسکن (CT scan) یا امآرآی (MRI) نیز استفاده کند. این روشها اطلاعات دقیقتری از وضعیت استخوانها، مفاصل و بافتهای نرم ارائه میدهند.
-
تعیین علت پای پرانتزی:
تشخیص اینکه پای پرانتزی ناشی از چه عاملی است، در تعیین روش درمان بسیار مهم است. برخی از علل عبارتند از:
- فیزیولوژیک (طبیعی): در نوزادان و کودکان نوپا، وجود کمی انحراف در پاها طبیعی است و معمولاً با رشد کودک خود به خود اصلاح میشود. در این موارد، معمولاً نیازی به درمان با بریس نیست.
- بیماری بلانت: این بیماری باعث اختلال در رشد استخوان ساق پا میشود و میتواند منجر به پای پرانتزی شدید شود. در این موارد، بریس میتواند در مراحل اولیه بیماری موثر باشد.
- نرمی استخوان (راشیتیسم): این بیماری ناشی از کمبود ویتامین D یا کلسیم است و باعث نرم شدن استخوانها میشود. درمان این بیماری شامل مصرف مکملهای ویتامین D و کلسیم است و در برخی موارد ممکن است از بریس نیز استفاده شود.
آیا پای پرانتزی با بریس قابل درمان است؟
باید گفت بله، خوشبختانه روش جدید درمان پای پرانتزی هر روز در حال ابداع است و امروزه این بیماری راه های درمان گوناگونی دارد که می توان از کفش و کفی طبی و انواع بریس برای سرعت بخشیدن به روند درمان استفاده کرد. اما متاسفانه در بیماران مسن، تنها درمان جراحی است.
لازم به ذکر است که بگوییم، کاهش وزن میتواند کمک شایانی برای بهبودی این درمان باشد چرا که چاقی می تواند فشار بیشتری بر زانوها وارد کند و بیماری را وخیم تر کند. پس یکی از راه هایی که می توانید به بهبود یافتن خودتان کمک کنید، این است که اگر دچار اضافه وزن هستید، هر چه سریع تر برای درمان آن اقدام کنید و به وزن ایده آل برسید.
درمان پای پرانتزی به وسیله بریس
همانطور که گفتیم اگر پای پرانتزی کودک تا سن سه یا چهار سالگی بهبود پیدا نکند، باید به پزشک متخصص مراجعه کرد و پزشک در مرحله اول درمان هایی مانند استفاده از بریس و ورزش کردن را تجویز میکند. استفاده از بریس ها تا زمانی که بهبودی حاصل نشده است و استخوانها در حال رشد هستند ضروری است.
درمان پای پرانتزی با ارتز در دوره بزرگسالی به دلیل اینکه استخوان بدن کامل رشد کرده است و رشد آن متوقف شده است خیلی کمک نمی کند به همین دلیل استفاده از آن برای بزرگسالان به جز تجویز پزشک توصیه نمی شود.اغلب افراد که به بیماری پای پرانتزی مبتلا شدند، درمان پای پرانتزی با بریس را ترجیح می دهند زیرا یک نوع رفع طبیعی پای پرانتزی در خانه است.
اگر بخواهیم واضح بگوییم استفاده از بریس البته در سن مناسب میتواند در بهبودی پای پرانتزی کمک شایانی کند. می توان گفت از بریس در شرایطی استفاده می شود که پاهای کودک رو به وخامت رفته است و کودک علاوه بر بیماری پای پرانتزی هم زمان به بیماری دیگر با بیماری پای پرانتزی بی ارتباط نیست مبتلا می شود وتا زمانی که بیماری اصلاح نشده است باید از بریس استفاده کند.
اما همان طور که قبلا برایتان گفتیم استفاده از بریس دردوره بزرگسالی توصیه نمی شود، چرا که استخوان ها کامل شکل گرفته اند ورشد استخوان ها متوقف شده است.
قطعا در این زمینه کلینیک ارتوپد فنی فراز، بهترین روش های درمانی را ارائه می دهد. به پیج اینستاگرام آن سر بزنید!
انواع بریس برای درمان زانوی پرانتزی
اگر در میان انواع بریسها به دنبال بهترین زانو بند برای پای پرانتزی هستید باید بدانید که بریسهای زانوی پرانتزی به طور کلی به دو دسته تقسیم میشوند:
- بریسهای اصلاحی (Functional Braces): این نوع بریسها برای اصلاح انحراف زانو و جلوگیری از پیشرفت آن، به ویژه در کودکان و نوجوانان در حال رشد، استفاده میشوند. این بریسها با اعمال فشار سه نقطهای به زانو، سعی در تغییر راستای آن دارند.
- بریسهای کاهنده فشار (Unloader Braces): این بریسها بیشتر برای بزرگسالانی که دچار آرتروز زانو و ساییدگی مفصل شدهاند استفاده میشوند. به طوری که مناسبترین گزینه برای درمان پای پرانتزی در بزرگسالان بدون جراحی محسوب میشوند. این بریسها با کاهش فشار بر روی قسمت داخلی زانو، درد را کاهش میدهند و به بهبود عملکرد زانو کمک میکنند.
توضیح بیشتر در مورد هر نوع:
بریسهای اصلاحی زانو:
- این بریسها معمولاً از جنس پلاستیک سخت و فلز ساخته میشوند و دارای بندها و مفصلهایی هستند که امکان تنظیم فشار را فراهم میکنند.
- نحوه عملکرد آنها به این صورت است که با اعمال فشار از سه نقطه مختلف به زانو، سعی در اصلاح انحراف آن دارند. این فشارها به تدریج و با نظر پزشک تنظیم میشوند.
- استفاده از این بریسها معمولاً برای مدت طولانی و تحت نظر پزشک توصیه میشود تا نتیجه مطلوب حاصل شود. این نوع بریس بیشتر در کودکان و نوجوانان که هنوز در مرحله رشد هستند مؤثر است، زیرا استخوانهای آنها هنوز قابلیت شکلپذیری بیشتری دارند.
بریسهای کاهنده فشار زانو:
- این بریسها معمولاً سبکتر و راحتتر از بریسهای اصلاحی هستند و بیشتر برای کاهش درد و بهبود عملکرد زانو در بزرگسالان مبتلا به آرتروز استفاده میشوند.
- این بریسها با ایجاد یک فاصله کوچک در مفصل زانو، فشار وارده بر قسمت آسیبدیده را کاهش میدهند و در نتیجه درد کاهش مییابد.
- این نوع بریسها به ویژه برای افرادی که در فعالیتهای روزمره یا ورزشی دچار درد زانو میشوند، مفید است.
پس از آن که با دو دسته اصلی بریس برای درمان پای پرانتزی آشنا شدید اکنون نوبت آن است که با مدلهای مختلف بریس نیز آشنا شوید تا اگر به دنبال بریس برای پای پرانتزی هستید بتوانید مناسبترین مورد را برای خود انتخاب کنید:
-
بریسهای عملکردی (Functional Braces)
این بریسها برای تثبیت زانو در حین فعالیتهای روزمره یا ورزشی طراحی شدهاند. بریسهای عملکردی عمدتاً به افرادی که زانوی پرانتزی خفیف دارند و میخواهند از پیشرفت انحراف جلوگیری کنند، توصیه میشوند. این نوع بریس به کاهش فشار غیرمتعارف روی مفصل زانو کمک میکند و در عین حال به کاربر اجازه حرکت نسبی میدهد.
-
بریسهای اصلاحکننده (Corrective Braces)
بریسهای اصلاحکننده بهطور ویژه برای تنظیم زاویه و همترازی زانو طراحی شدهاند. این بریسها معمولاً در مراحل اولیه درمان زانوی پرانتزی در کودکان یا نوجوانان که رشد استخوانی آنها هنوز کامل نشده است، بسیار موثر هستند. این بریسها به تدریج فشار لازم برای اصلاح شکل استخوانها را اعمال میکنند.
-
بریسهای فشاری (Unloader Braces)
این نوع بریسها به منظور کاهش فشار روی نواحی خاصی از مفصل زانو استفاده میشوند. بهویژه در مواردی که زانوی پرانتزی باعث ایجاد فشار اضافی روی یک سمت مفصل زانو شده باشد. بریسهای فشاری با ایجاد تعادل در توزیع فشار روی زانو به کاهش درد و پیشگیری از پیشرفت آسیب کمک میکنند.
-
بریسهای سفارشی (Custom-Made Braces)
این بریسها بر اساس ابعاد و وضعیت خاص زانوی هر بیمار ساخته میشوند و به همین دلیل عملکرد بسیار دقیقی دارند. بریسهای سفارشی برای بیمارانی که انحراف شدیدتر دارند یا بریسهای استاندارد نمیتوانند برای آنها مناسب باشند، کاربرد دارند. این بریسها به طور کامل مطابق با نیازهای فیزیولوژیکی و ساختاری بیمار طراحی میشوند.
-
بریسهای انعطافپذیر (Soft Braces)
بریسهای نرم از جنس مواد انعطافپذیر ساخته شدهاند و برای کاهش درد و التهاب خفیف در زانو استفاده میشوند. این بریسها معمولاً برای افرادی که زانوی پرانتزی خفیف دارند و به پشتیبانی بیشتری نیاز دارند، مناسب هستند. این نوع بریس حرکت زانو را محدود نمیکند و بیشتر جنبه حمایتی دارد.
-
بریسهای سخت (Rigid Braces)
بریسهای سخت برای محدود کردن حرکت زانو و تثبیت کامل مفصل طراحی شدهاند. این بریسها معمولاً برای بیمارانی که دچار انحراف شدید زانو یا آسیب ساختاری هستند، استفاده میشوند. این بریسها میتوانند در کنار سایر درمانها مانند فیزیوتراپی یا بعد از عمل جراحی به کار گرفته شوند.
بریس برای درمان ژنوواروم
اگرشما کودکی دارید که به بیماری پای پرانتزی مبتلا است برای درمان آن می توانید از چند روش استفاده کنید تا بهبودی اولیه حاصل شود می توانید با به کار بردن گچ گرفتن پاها، پوشیدن کفش و بریسهای مخصوص این ناهنجاری را اصلاح کنید. همان طور که گفتیم رشد استخوان ها متوقف نشده است و می توانند شکل کامل یابند. شما می توانيد تا وقتی که رشد استخوان کودک کامل نشده است از این روش استفاده کنید. مراجعه به یک متخصص مجرب در سرعت بخشیدن به درمان می تواند کمک خوبی باشد.
نکات مهم روش استفاده از بریس برای پای پرانتزی
استفاده صحیح از بریس پای پرانتزی برای اثربخشی آن بسیار مهم است. در اینجا به نکات مهم در مورد استفاده از این بریس میپردازیم:
1- مشاوره و تجویز توسط پزشک:
مهمترین نکته برای درمان پای پرانتزی در بزرگسالان بدون جراحی قبل از هر چیز، این است که حتماً به یک پزشک متخصص ارتوپدی مراجعه کنید. خوددرمانی و استفاده خودسرانه از بریس میتواند عواقب جبرانناپذیری داشته باشد. پزشک پس از معاینه دقیق و بررسی شرایط شما، نوع مناسب بریس، مدت زمان استفاده و نحوه صحیح استفاده از آن را تعیین میکند.
2. اندازه گیری و تنظیم مناسب:
- اندازه گیری دقیق: بریس باید کاملاً اندازه پا و زانوی شما باشد. اندازه گیری معمولاً توسط متخصصین ارتوپدی فنی انجام میشود.
- تنظیم صحیح: بریس باید به گونهای تنظیم شود که فشار مناسب را به زانو وارد کند و در عین حال باعث ناراحتی یا درد بیش از حد نشود. پزشک یا متخصص ارتوپدی فنی نحوه تنظیم صحیح بریس را به شما آموزش میدهد.
- بررسی منظم تنظیمات: به طور دورهای تنظیمات بریس را بررسی کنید. ممکن است به مرور زمان نیاز به تنظیم مجدد باشد.
3- استفاده از بریس با روش صحیح:
- استفاده طبق دستور پزشک: بریس را دقیقاً طبق دستور پزشک استفاده کنید. ممکن است لازم باشد آن را در طول روز، شب یا هر دو استفاده کنید.
- پوشیدن جوراب نخی: همیشه قبل از بستن بریس، یک جوراب نخی تمیز و نازک بپوشید. این کار از تحریک پوست و ایجاد ساییدگی جلوگیری میکند.
- قرارگیری صحیح بریس: دقت کنید که بریس به درستی روی زانو قرار گرفته باشد و بندها و سگکها به درستی بسته شده باشند.
- محکم بستن بندها: بندهای بریس باید به اندازه کافی محکم بسته شوند تا از حرکت آن جلوگیری شود، اما نباید آنقدر سفت باشند که باعث اختلال در گردش خون شوند.
4- مراقبت از پوست:
- بهداشت پوست: پوست زیر بریس را به طور منظم با آب و صابون ملایم بشویید و کاملاً خشک کنید.
- بررسی پوست: به طور مرتب پوست زیر بریس را از نظر قرمزی، التهاب، خشکی یا ساییدگی بررسی کنید. در صورت مشاهده هرگونه مشکل، به پزشک خود اطلاع دهید.
- استفاده از پودر یا کرم: در صورت لزوم و با تجویز پزشک، میتوانید از پودر یا کرمهای مخصوص برای جلوگیری از تحریک پوست استفاده کنید.
5- مراقبت از بریس:
- تمیز کردن منظم: بریس را به طور منظم با آب و صابون ملایم تمیز کنید و کاملاً خشک کنید. از استفاده از مواد شوینده قوی یا سفید کننده خودداری کنید.
- نگهداری صحیح: بریس را در جای خشک و خنک و دور از نور مستقیم خورشید نگهداری کنید.
- بررسی آسیب دیدگی: به طور مرتب بریس را از نظر هرگونه آسیب دیدگی مانند شکستگی، ترک خوردگی یا پارگی بندها بررسی کنید. در صورت مشاهده هرگونه آسیب، به متخصص ارتوپدی فنی مراجعه کنید.
6- نکات مهم دیگر:
- صبر و حوصله: درمان با بریس ممکن است زمانبر باشد. برای رسیدن به نتیجه مطلوب، باید صبور باشید و به طور منظم از بریس استفاده کنید.
- فعالیتهای روزمره: در مورد انجام فعالیتهای روزمره و ورزشی با پزشک خود مشورت کنید. ممکن است لازم باشد برخی از فعالیتها را محدود کنید یا از بریس در حین انجام آنها استفاده کنید.
- مراجعه منظم به پزشک: برای بررسی روند درمان و تنظیم مجدد بریس، به طور منظم به پزشک خود مراجعه کنید.
- گزارش هرگونه مشکل: در صورت بروز هرگونه مشکل مانند درد شدید، ناراحتی بیش از حد، تغییر رنگ پوست یا شل شدن بریس، فوراً به پزشک خود اطلاع دهید.
آیا زانوی پرانتزی نیاز به عمل جراحی دارد؟
همان طور که گفتیم برای درمان پای پرانتزی بهتر است به پزشک مراجعه کنید؛ چرا که اگر وضعیت زانوهای شما وخیم باشد، به شما انجام عمل جراحی پای پرانتزی توصیه می شود. اما اگر وضعیت زانوهای شما خیلی حاد نباشد، روش های کم خطر مانند استفاده از کفی طبی، بریس و.. برای درمان پاهای شما تجویز خواهد شد.
همچنین اگر به دنبال درمان آن نباشید عوارضی به دنبال خواهد داشت که عارضه آن بعدها نشان داده خواهد شد مانند درد پا،درد لگن و….را به دنبال خواهد داشت. بعضی اوقات پیش می آید که افرادی که به عارضه پای پرانتزی مبتلا شدند، هیچ دردی در زانو خود ندارند! و متوجه بیماری خود نمی شوند.در بیشتر این موارد دیگران هستند که آن ها را متوجه بیماریشان می کنند که زانوهایشان از هم فاصله دارد و باید به پزشک مراجعه کنند.
سخن پایانی
در این مقاله تلاش کردیم تا شما را با درمان زانوی پرانتزی با بریس و جزئیات مربوط به آن آشنا کنیم. در آخر دقت کنید که اگر قصد استفاده از بریس را دارید برای تهیه آن به کلینیک های معتبر مراجعه نمایید. امیدواریم که این مطلب برای شما مفید بوده باشد، در صورت داشتن هرگونه سوال در این زمینه در بخش نظرات برای ما بیان کنید.
بهتر است بدانید که حتی اگر بیماری پرانتزی پاها سطحی باشد و به توانایی راه رفتن فرد آسیب نرساند، باز هم باید برای تسکین درد و جلوگیری از به وجود آمدن مشکلات بعدی به پزشک مراجعه کرد. باید گفت در بیماری ژنوواروم زانوها، عضلات قدرت یکسانی ندارند واین وضعیت میتواند به لگن، زانوها و مچ پاها لطمه وارد کند و عارضه ای رو به وجود آورد. پا پرانتزی باعث می شود به داخل زانوها فشار بیشتری وارد شود. پس درمان پای پرانتزی با بریس را جدی بگیرید.
پاسخ به سوالات متداول درباره درمان پای پرانتزی با بریس
آیا بریس برای درمان همه انواع پای پرانتزی مناسب است؟
خیر، بیشتر برای درمان پای پرانتزی در بزرگسالان با بریس که مبتلا به آرتروز زانو شدهاند و کودکان در حال رشد، مناسب است.
انواع بریسهای مورد استفاده برای پای پرانتزی کدامند؟
بریسهای اصلاحی (برای کودکان) و بریسهای کاهنده فشار (برای بزرگسالان) از انواع رایج هستند.
چه مدت باید از بریس برای پای پرانتزی استفاده کرد؟
مدت زمان استفاده از بریس بستگی به شدت عارضه و نظر پزشک دارد. در کودکان ممکن است چندین سال طول بکشد.
آیا میتوان هنگام خواب از بریس مخصوص پای پرانتزی استفاده کرد؟
بله، در بسیاری از موارد پزشک توصیه میکند که حتی هنگام خواب نیز از بریس استفاده شود.
آیا میتوان هنگام ورزش از بریس استفاده کرد؟
بستگی به نوع ورزش و توصیه پزشک دارد. در برخی موارد استفاده از بریس در حین ورزش توصیه میشود.
آیا وزن زیاد در اثربخشی بریس پای پرانتزی تأثیر دارد؟
بله، اضافه وزن میتواند فشار بیشتری بر زانو وارد کند و اثربخشی بریس را کاهش دهد. کاهش وزن میتواند به بهبود وضعیت کمک کند.