ارتز ها وسایل های کمکی هستند که از آن ها به جهت بازگرداندن توانایی های از دست رفته استفاده می شود، به طور مثال اگر شما برای به دلیل هرگونه آسیبی برای راه رفتن دچار مشکل شده باشید، می توانید از ارتز های پا کمک بگیرید. عموما ارتز ها به سه دسته تقسیم می شوند که شامل: ارتز های اندام فوقانی، ارتز های اندام تحتانی و ارتز های نخاعی می باشند.
در این مطلب از سایت کلینیک فراز قصد داریم تا در خصوص انواع ارتز های اندام تحتانی صحبت کنیم و بررسی نماییم که اصلا در چه مواردی از آن ها استفاده می شود و برای ساخت باید به کجا مراجعه کنیم. بنابراین اگر شما یا یکی از اطرافیانتان به این دستگاه ها احتیاج دارد و به دنبال این هستید که اطلاعات بیشتری در این زمینه داشته باشید توصیه می کنیم حتما تا انتها همراه ما باشید.
ارتز اندام تحتانی چیست؟
در بالا کمی با ارتز آشنا شدیم و یک تعریف کلی از آن را ارائه دادیم. اگر بخواهیم کمی بیشتر در خصوص ارتز اندام تحتانی توضیح دهیم، باید بیان کنیم که ارتز اندام تحتانی نوعی وسیله پزشکی است که به منظور بهبود عملکرد و افزایش تواناییهای اندامهای تحتانی و مفاصل مربوط به آنها استفاده میشود. این وسیله میتواند برای کاهش فشار یا افزایش فشار بهکار رود تا به اهداف درمانی مورد نظر دست یابیم.
ارتزهای اندام تحتانی شامل انواع بریسهای زانو و مچ پا، کفش طبی، کفیهای طبی و دیگر وسایل کمکی هستند. برخی افراد ممکن است از نامهای دیگری مانند پروتز یا ارتوپدی فنی برای اشاره به این وسایل استفاده کنند، اما شایعترین و دقیقترین نام برای آنها همان ارتز است.
اهداف درمانی ارتزهای اندام تحتانی شامل موارد زیر میباشد:
- کمک به بازیابی و التیام مفاصل آسیبدیده
- کنترل حرکات و یا کاهش حرکات اضافی مفاصل (مانند شلی لیگامانها)
- بهبود حرکت فرد در مواردی مانند آسیبدیدگی رباطهای زانو و مچ، کوتاهی عضلات و رباطها، و مشکلات حرکتی افراد دارای معلولیت
- کاهش تحمل نیرو بر روی مفاصل و اندامهای تحتانی
- اصلاح دفورمیتیهای ساختاری (مانند انحراف زانو یا صافی کف پا)
ارتزهای اندام تحتانی معمولاً در دستههای مختلفی مانند ارتزهای زانو، مچ پا، ران و پا طبقهبندی میشوند و با توجه به نیاز درمانی فرد طراحی و ساخته میشوند.
توجه داشته باشید اگر به دنبال ارتز اندام فوقانی هستید بهتر است به جای این مقاله محتوای مربوط به آن که اکنون لینک داده شده است را مطالعه کنید.
چه کسانی به ارتز تحتانی نیاز دارند؟
در خصوص این که چه کسانی ملزم به استفاده از ارتز های اندام تحتانی می باشند نمی توان یک نظریه کلی بیان کرد، زیرا برای رسیدن به پاسخ این سوال باید موارد متعددی را در نظر داشت.
همان طور که اشاره کردیم از ارتز به جهت کمک به تحرک قسمت های آسیب دیده استفاده می شود، بنابراین جراح ارتوپد به جهت ثابت کردن عضوی از بدن که آسیب دیده است از ارتز استفاده می کند.
گروهی دیگر از افراد به بد شکلی اندام دچار می شود، در این خصوص نیز این امکان وجود دارد که از ارتز های مناسب وضعیت شما استفاده کرد.
و در آخر دسته ای دیگر، به درد زانو، ساق پا، ران و … دچار هستند و با توجه به درد خود نزد پزشک مراجعه می کنند و تشخیصی که برای آن ها انجام می شود این است که باید برای مدتی از ارتز های مخصوص استفاده کنند و به نوعی وسیله ای برای تسکین درد نیز می باشد.
به طور مثال برای اشخاصی که به درد های کف پا دچار هستند، ساخت کفی طبی یکی از بهترین کارهایی است که جهت درمان آن ها استفاده می شود.
بنابراین تنها کسی که به خوبی می تواند تشخیص دهد آیا استفاده از ارتز برای شما مناسب می باشد یا پزشک متخصص می باشد که آن هم باید معاینه کاملی از وضعیت شما انجام دهد.
خدمات درمانی که توسط کلینیک ارتوپد فنی فراز ارائه می شود، از بهترین روش های علمی و به روز دنیا به صورت غیر جراحی به بیماران توسط متخصصانی با تخصص و تجربه بالا عرضه می شود. ما در کلینیک خود با روش هایی پیشرفته قادر به ساخت انواع ارتز های مخصوص مشکلات و عارضه های شما هستیم.
انواع ارتز تحتانی
منظور از اندام تحتانی، ارتز هایی می باشد که برای پا، لگن، ران و ساق پا استفاده می شود که هر کدام از آن ها به یک جهت کارایی دارند. ارتوپدی های اندام تحتانی هم می توانند به صورت مستقل باشند و هم به یکدیگر متصل باشند و به نوعی کارایی آن ها بهم وصل باشد.
بنابراین اترز ها را هم می توان به صورت ساده و تک حرکتی طراحی کرد و هم به صورت پیچیده تری که چندین کارایی برای فرد داشته باشد.
در ادامه به بررسی پر کاربردترین ارتز های اندام تحتانی می پردازیم:
ارتز پا (کفی کفش)
از این ارتز به جهت توزیع مساوی فشار بر روی تمامی سطح کف پا استفاده می شود، زمانی که فشار اضافی از روی مناطق حساس پا برداشته می شود. سبب بهبود ناهنجاری، بهبود تراز کلی پا و اندام های تحتانی خواهد شد. ارتز هایی که برای کف پا ساخته می شوند در دسته بندی اصلاح کننده، سخت، نیمه سخت و نرم می باشند.
ارتز پشتیبانی از مچ پا
گروهی دیگر از ارتز ها به جهت کمک به محکم شدن مچ پا و درمان کشیدگی های مزمن استفاده می شود. انواع ارتز هایی که برای مچ پا استفاده می شود شامل این موارد می باشد: ارتز سخت و نیمه سخت، ارتز مچ پای سخت، ارتز ژل و هوا و ارتز های مچ پای سفارشی که به طور خاص برای پای بیمار ساخته شده است. لازم به ذکر است اگر میخواهید اطلاعات بیشتری درباره درمان افتادگی مچ پا با بریس کسب کنید حتما به مقاله مربوطه کلیک و مطالعه کنید.
ارتزهای مچ پا (AFO)
تفاوتی که بریس afo با گزینه قبلی دارد این است که ارتز های این دسته برای هماهنگی میان مفاصل مچ و پا استفاده می شود، به نوعی محافظت کننده پا می باشند که به عملکرد صحیح اندام های تحتانی کمک می کنند. عموما برای ساخت این ارتز ها از فلز یا پلاستیک استفاده می شود که در سه نوع سخت، نیمه سخت و مفصل دار هستند.
ارتز عملکردی زانو

این دسته از ارتز ها جهت کمک به ثبات مفصل زانو جهت درمان آسیب های رباط، بازسازی مفصل بعد از جراحی، محافظت، آسیب مینیسک و ایجاد مقاومت حداکثری برای زانو.
عموما زمانی استفاده از این ارتز ها واجب می شود که زانوی شما به هر دلیلی دچار آسیب شده است و رباط زانوی شما نمی تواند عملکرد صحیحی داشته باشد. در اینجا به کمک ارتز ها می توان این فرصت را به مفاصل داد تا خود را به طور مجددد بازسازی کنند.
شایان ذکر است اگر بین انواع بریس اندام تحتانی به دنبال بریس برای کلاب فوت هستید میتوانید روی مقاله مربوطه کلیک و اطلاعات بیشتری بدست آورید.
ارتز شکستگی اندام تحتانی
در صورتی که به هر دلیلی استخوان را یا ساق پای شما دچار شکستگی شود، شما این امکان را دارید که به حهت درمان سریع تر و کمک به راه رفتن از ارتز های مخصوص استفاده کنید. البته ارتز های متنوعی در خصوص این شرایط وجود دارد که هر یک از آن دارای کارایی متنوعی می باشند، بنابراین در این زمینه باید از پزشک راهنمایی داشته باشید.
ارتز راه رفتن متقابل (RGO’s)
منظور از این نوع راه رفتن قرار دادن یکی از پاها مقابل دیگری می باشد، این دسته ار ارتز ها برای کمک به بیماران مبتلا به آسیب نخاعی، میلومانینگوسئل، اسپینا بیفیدا و سایر اختلالات طراحی شده اند. اکثریت بیمارانی که به فلج اندام تحتانی دچار می شوند برای راه رفتن نیاز به استفاده از دستگاه های ارتوپدی دارند. به کمک این ارتز می توان توانایی لازم برای الگوی حرکت را به دست آورد.
ارتز اصلاح موقعیت لگن

به جهت حفظ آناتومی صحیح و مناسب لگن یا پروتز لگن، ارتزهای اصلاح موقعیت لگن طراحی شده اند. اجزای تشکیل دهنده آن شامل کمربند لگن، کاف ران و مفصل ران می باشد. مفصل لگن یکی از مهم ترین قسمت های پا می باشد که اگر آسیبی برای این قسمت رخ بدهد تمامی حرکات شما اعم از نشستن، خوابیدن و راه رفتن دچار مشکل می شود.
استفاده از ارتز های لگن این امکان را به شما می دهند که توانایی خود را بازیابی کنید و به طور مجدد ایم امکان را داشته باشید تا زمان درمان، دامنه حرکتی خود را حفظ کنید.
برای مشاهده نمونه ارتز های ساخته شده در کلینیک فراز، به پیج اینستاگرام آن سر بزنید!
جدول مقایسه انواع بریس اندام تحتانی
پس از آن که به صورت جداگانه با انواع ارتز اندام های تحتانی آشنا شدید اکنون توجه شما را به جدول زیر که بررسی کلی انواع ارتزهای اندام تحتانی است جلب میکنیم:
| ویژگیها | عملکرد اصلی | محل استفاده | نوع ارتز |
سفت، نرم، مفصلی، بدون مفصل، قابل تنظیم | کنترل حرکت مچ پا، حمایت از قوس پا، اصلاح بدشکلیها | پا و مچ پا | AFO (ارتز پا-قوزک پا) |
با مفصل زانو، بدون مفصل زانو، با قفل زانو | کنترل حرکت مچ پا و زانو، حمایت از مفصل زانو، جلوگیری از خم شدن بیش از حد زانو | پا، مچ پا و زانو | KAFO (ارتز پا-قوزک پا-زانو) |
با مفصل زانو و مفصل ران، بدون مفصل زانو و مفصل ران | کنترل حرکت مچ پا، زانو و مفصل ران، حمایت از لگن، بهبود تعادل | پا، مچ پا، زانو و مفصل ران | HKAFO (ارتز پا-قوزک پا-زانو-مفصل ران) |
با مفصل زانو، بدون مفصل زانو، قابل تنظیم | محدود کردن حرکت زانو، حمایت از رباطهای زانو، کاهش درد | زانو | بریس زانو |
سفت، نرم، با بندهای قابل تنظیم | حمایت از مچ پا، کاهش تورم، جلوگیری از پیچ خوردگی | مچ پا | بریس قوزک پا |
سفارشی، آماده، با مواد مختلف | اصلاح بدشکلیهای پا، توزیع فشار بر روی پا، کاهش درد | داخل کفش | کفی طبی |
مراقبت از پوست هنگام استفاده از بریس های اندام تحتانی
استفاده از ارتزهای اندام تحتانی، اگرچه برای بهبود عملکرد و حمایت از اندامها ضروری است، اما میتواند باعث تحریک و مشکلات پوستی شود. به عنوان مثال وقتی بریس برای لگن خود تهیه کردهاید ممکن است در مواردی دچار مشکلاتی شامل قرمزی، خارش، تاول و در موارد شدیدتر، زخمهای پوستی شوید. برای جلوگیری از این مشکلات و حفظ سلامت پوست، رعایت نکات زیر ضروری است:
چرا پوست زیر ارتز حساس میشود؟
- فشار و اصطکاک: ارتز با ایجاد فشار و اصطکاک روی پوست، میتواند باعث تحریک و آسیب به آن شود.
- رطوبت: تعریق زیر ارتز میتواند محیطی مرطوب و گرم ایجاد کند که برای رشد باکتریها و قارچها مناسب است.
- مواد آلرژیزا: برخی از مواد استفاده شده در ساخت ارتز ممکن است برای پوست برخی افراد آلرژیزا باشند.
راهکارهای مراقبت از پوست زیر ارتز اندام تحتانی:
- تمیز نگه داشتن پوست: قبل از پوشیدن ارتز، پوست را به خوبی شسته و خشک کنید. از صابونهای ملایم و بدون عطر استفاده کنید. از لوسیونهای مرطوبکننده بدون عطر برای مرطوب نگه داشتن پوست استفاده کنید. به طور مرتب پوست زیر ارتز را بررسی کنید و در صورت مشاهده هرگونه قرمزی یا التهاب، با پزشک خود مشورت کنید.
- استفاده از پوششهای محافظ: جورابهای مخصوص ارتز، پدهای ژلهای یا فومی و لایههای محافظ پارچهای میتوانند از پوست در برابر اصطکاک و رطوبت محافظت کنند.
- تنظیم صحیح ارتز: اطمینان حاصل کنید که ارتز به درستی اندازه و تنظیم شده باشد. ارتز نباید خیلی تنگ یا خیلی شل باشد.
- استراحت دادن به پوست: هر چند ساعت یکبار ارتز را برای مدت کوتاهی بردارید تا پوست فرصت تنفس داشته باشد.
- استفاده از پمادهای ضد التهاب: در صورت مشاهده قرمزی یا التهاب، میتوانید از پمادهای ضد التهاب بدون نسخه پزشک استفاده کنید.
- مراجعه به پزشک: اگر مشکلات پوستی شما شدیدتر شد یا به درمانهای خانگی پاسخ نداد، حتما به پزشک مراجعه کنید.
نتیجه گیری
اگر بخواهیم یک جمع بندی از تمامی مطالب بیان شده در بالا داشته باشیم، بریس یا همان ارتز نوعی وسیله برای حمایت از یک بخش از مفاصل بدن می باشد. این که چه مدت باید از آن استفاده کنید و یا شرایط استفاده چه می باشد وابسته به دلیل استفاده شما می باشد.
ارتز ها دارای انواع مختلفی می باشند که شما باید با توجه به نیاز خود به سراغ آن ها بروید، بهترین کاری که در این زمینه می توانید انجام بدهید این است که برای ساخت آن ها نزد کلینیکی حرفه ای مراجعه نمایید تا اطمینان داشته باشید که ارتز شما کاملا متناسب و با کیفیت ساخته می شود.
امیدواریم که این مقاله برای شما مفید بوده باشد و توانسته باشیم شما را به خوبی با ارتز های اندام تحتانی و انواع آن ها آشنا نماییم.
پاسخ به سوالات متداول درباره بریس اندام تحتانی
آیا میتوان از ارتز اندام تحتانی در دوران بارداری استفاده کرد؟
بله، در بسیاری از موارد میتوان از ارتز اندام تحتانی در دوران بارداری استفاده کرد. اما استفاده از ارتز در دوران بارداری باید تحت نظر پزشک متخصص و ارتوتیست باشد. نوع ارتز، مدت زمان استفاده و نحوه تنظیم آن به شرایط خاص هر فرد و توصیه پزشک بستگی دارد.
علت ایجاد زخم زیر ارتز اندام تحتانی چیست و چگونه میتوان از آن جلوگیری کرد؟
علت اصلی ایجاد زخم زیر ارتز اندام تحتانی، فشار بیش از حد ارتز بر روی پوست است. این فشار میتواند به دلایلی مانند نامناسب بودن اندازه ارتز، تنظیم نادرست آن یا فعالیتهای شدید ایجاد شود. همچنین، رطوبت و تعریق زیر ارتز نیز میتواند باعث نرم شدن پوست و ایجاد زخم شود.
آیا میتوان از ارتز اندام تحتانی در هنگام خواب استفاده کرد؟
بله، در برخی موارد استفاده از ارتز اندام تحتانی در هنگام خواب توصیه میشود.
برای مشاوره رایگان تماس بگیرید!
الان تماس بگیربرای مشاوره رایگان تماس بگیرید!
الان تماس بگیرکادر ارتوپد فنی فراز
متخصص ارتوز و پروتزست
مسئول ساخت پروتز و ارتز
متخصص و مسئول بخش ارتز
ارتوزیست و پروتوزیست
