عوارض زانو ضربدری و چگونه می توان از آن پیشگیری کرد؟

زانو ضربدری یا ژنووالگوم یکی از عارضه های مربوط به مفصل زانو است که طی آن زانو ها به هم چسبیده می شوند و مچ پاها بسته به شدت عارضه حدود ده سانتی متر از هم فاصله می گیرند. اما عوارض زانو ضربدری چیست؟

در خصوص بررسی علائم لازم است این موضوع را در نظر داشته باشید در ابتدا زانوی ضربدری بخشی از روند رشد کودک می باشد. بنابراین می توان گفت تا سنی از کودک این عارضه طبیعی است و جایی برای نگرانی وجود ندارد و عوارضی به همراه نخواهد داشت.

این آسیب زمانی نگران کننده می شود که پس از سه سالگی همچنان ادامه داشته باشد و روز به روز به جای کمتر شدن در حال شدت یافتن است. در این شرایط برای جلوگیری از عوارض زانو ضربدری در بزرگسالی کودک باید نسبت به درمان اقدام شود.

در این مطلب از سایت کلینیک ارتوپد فنی فراز قصد داریم تا جزئیات مربوط به این عارضه را بررسی کنیم تا اطلاعات بیشتری در خصوص آن به دست آورید و ببینیم که اگر برای درمان اقدامی انجام ندهید چه عوارضی برای شما به همراه خواهد داشت، بنابراین اگر شما یا یکی از نزدیکانتان به این عارضه دچار هستید و سوالاتی در خصوص آن دارید توصیه می کنیم حتما تا انتها همراه ما باشید.

پای ضربدری تا چه سنی طبیعی است و خطری ندارد؟

اما همان طور که قبلا اشاره کردیم اگر پس از چهار سالگی کودک به طور آشکارا همچنان باقی مانده باشد موضوع احتیاج به درمان تشخیص و درمان های دقیق تر دارد.

به صورت کلی الگوی رشد و تغییرات مفاصل زانو به این شکل است که از زمان تولد تا دو سالگی زانوی پرانتزی دارند، سپس زانو ها کمی صاف می شود و مجدد در چهار سالگی حالت ضربدری به خود می گیرند. این روند تا هفت سالگی ادامه دارد و در نهایت کم کم صاف می شود.

البته دقت داشته باشید که پای ضربدری همیشه به عنوان یک مرحله از رشد نمی باشد و در برخی مواقع یک عارضه کاملا جدی به حساب می شود. اگر حالت پرانتزی بودن بودن پاها تا هفت سالگی ادامه داشته باشد کودک در بزرگسالی به عوارض زانو ضربدری دچار می شود و یک آسیب به حساب می آید.

این که چه چیزی باعث بروز این بیماری می شود مشخص نیست، گاه مربوط به داشتن زمینه های ژنتیکی است و گاه به دلیل بیماری زمینه ای رخ دهد. مسئله مهم در خصوص درمان این است که در ابتدا باید علت بروز آسیب شناسایی شود تا در نهایت بتوان متناسب با آن از گزینه های موجود استفاده کرد.

بر اساس همین موضوع زانوی ضربدری به دو دسته تقسیم می شود، به این صورت که زانوی ضربدری فیزیولوژیک در دسته اول می باشد و از مراحل طبیعی رشد کودک است و زانوی پاتولوژیک در دسته دوم می باشد که معمولا در اثر بیماری هایی مثل راشیتیسم، شکستگی قبلی استخوان درشت نی یا دیسپلازی چندگانه اپی ‌فیزیال، بروز می ‌یابد.

خدمات درمانی که توسط کلینیک ارتوپد فنی فراز ارائه می شود، از بهترین روش های علمی و به روز دنیا به صورت غیر جراحی به بیماران توسط متخصصانی با تخصص و تجربه بالا عرضه می شود. ما در کلینیک خود با روش هایی مانند اسکن پا، قادر به ساخت کفی طبی یا کفش طبی مخصوص مشکلات و عارضه زانو ضربدری هستیم

مشکلات و عوارض زانو ضربدری

ژنووالگوم خفیف در کودکان عوارض شدیدی به دنبال ندارد اما در بزرگسالان با توجه به شدت این عارضه ممکن است عوارضی به دنبال داشته‌باشد. عوارض ژنووالگوم عبارتند از:

• ابتلا به آرتروز زودرس زانو، به علت تحمل فشار های مضاعف توسط مفصل زانو
• تغییر محل مرکز ثقل بدن، به دلیل ترازنبودن و تقسیم فشار نابرابر در پاها
• در رفتگی کشکک زانو به صورت مکرر به دلیل تمایل این استخوان به سمت خارج
• کوتاهی قد و ظاهر ناخوشایند پاها
• افزایش ساییدگی مفصل زانو هنگام راه‌رفتن
• احساس درد در ناحیه داخلی و خارجی زانو، قوزک پا و ران
• لنگیدن و تغییر الگوی راه ‌رفتن
• خستگی زودرس و ناتوانی در انجام پیاده ‌روی‌ها طولانی
• ناتوانی در انجام برخی فعالیت‌ های ورزشی
• تورم، خشکی و عدم انعطاف ‌پذیری مفاصل
• ناتوانی در راه‌رفتن در مراحل پیشرفته
• بروز عوارض ثانویه مانند عارضه ‌ی صافی کف پا و تغییر شکل انگشتان پاها
• افزایش آسیب ‌پذیری مفصل زانو
• کوتاهی تاندون آشیل

در ادامه به بررسی و توضیح برخی از عوارض مهم می‌پردازیم:

احساس درد در پا

یکی از شایع‌ترین عوارض زانوی ضربدری، درد است. که اکثر افراد پس از تجربه این عارضه به فکر درمان زانوی ضربدری می‌افتند، این درد می‌تواند در زانو، ران، ساق و مچ پا احساس شود. درد معمولاً هنگام راه رفتن، ایستادن طولانی مدت یا فعالیت‌های ورزشی تشدید می‌شود.

ناپایداری زانو

زانوی ضربدری می‌تواند باعث ناپایداری زانو شود. این بدان معناست که زانوها به راحتی پیچ می‌خورند یا خم می‌شوند، که می‌تواند خطر زمین خوردن و آسیب دیدگی را افزایش دهد. در نتیجه اگر هم پای ضربدری دارید و هم تند تند پا هایتان پیچ می‌خورد آگاه باشید که یکی از قوی‌ترین احتمالات همین موضوع است.

آرتروز زانوی ضربدری

همانطور که می‌دانید آرتروز یک بیماری مفصلی است که باعث تخریب غضروف مفصلی می‌شود. زانوی ضربدری می‌تواند خطر ابتلا به آرتروز را در زانوها افزایش دهد. در نتیجه اگر زانوی ضربدری دارید اما هنوز دچار آرتروز نشده‌اید بهتر است سریعتر نسبت به درمان آن اقدام کنید تا پیشگیری کنید. یا اگر هم اکنون دچار آرتروز هستید توصیه می‌کنیم محتوای درمان آرتروز زانو بدون جراحی را مطالعه کنید.

تغییر شکل پا

در موارد شدید، زانوی ضربدری می‌تواند منجر به تغییر شکل پاها شود. این تغییر شکل می‌تواند شامل چرخش پا به سمت داخل یا صافی کف پا باشد.

مشکلات راه رفتن

زانوی ضربدری می‌تواند باعث مشکلات راه رفتن شود. این مشکلات می‌تواند شامل لنگیدن، راه رفتن با پاهای باز یا مشکل در حفظ تعادل باشد.

ظاهر نامناسب پا و مشکلات روحی

بدهی است که زانوی ضربدری می‌تواند منجر به مشکلات روحی مانند خجالت، افسردگی و اضطراب شود. این مشکلات روحی می‌تواند ناشی از ظاهر نامناسب پاها یا مشکلات حرکتی در شما باشد.

همچنین بخوانید: حرکات اصلاحی زانوی ضربدری

روش پیشگیری از پای ضربدری

برای پیشگیری از پای ضربدری و خطرات آن، پزشکان توصیه می‌ کنند، موارد زیر را رعایت کنید:

• از آنجایی که وزن زیاد فشار بیشتری به زانوها وارد می ‌کند و زمینه انحراف زانو ها از تراز صحیح را فراهم می ‌کند. کاهش وزن نقش بسیار مهمی در پیشگیری از پای ایکس دارد.
• مصرف ویتامین دی و کلسیم و جبران کمبودهای غذایی به تقویت استخوان‌ ها، پیشگیری از پوکی استخوان و پایداری زانوها در تراز صحیح کمک می ‌کند.
• آرتروز زانو ممکن است از عوارض زانوی ضربدری باشد اما می ‌تواند علت بروز آن نیز باشد. به همین خاطر در صورتی که به این بیماری مبتلا هستید، حتما برای درمان و کنترل علائم آن اقدام کنید.
• برای انجام تمرینات بدنی و پیاده‌روی حالت بدن خود را تصحیح کنید.
• انجام حرکات اصلاحی و فیزیوتراپی به پیشگیری از ژنووالگوم و کنترل آن کمک می ‌کند.
• به آسیب ‌هایی مثل شکستگی استخوان بی‌ توجهی نکنید و آن‌ها را کاملا درمان کنید، زیرا آسیب ‌های بهبودنیافته باعث ابتلا به پای ضربدری می ‌شوند.

کلام آخر

در این مقاله تلاش کردیم تا شما را با عوارض زانو ضربدری و جزئیات مربوط به آن آشنا کنیم، در آخر این مورد را در نظر داشته باشید که اگر کودک شما به این عارضه دچار است به جهت جلوگیری از عوارض بیشتر در سریع ترین زمان ممکن برای درمان اقدام کنید، زیرا هر چقدر درمان سریع تر شروع شود نتیجه بهتر حاصل می شود.

امیدواریم که این مطلب برای شما مفید بوده باشد، در صورت داشتن هرگونه سوال در این زمینه در بخش نظرات برای ما بیان کنید.

پاسخ به سوالات متداول درباره عوارض زانوی ضربدریپ

آیا زانوی ضربدری همیشه مضر است؟

خیر، موارد خفیف ممکن است خود به خود بهبود یابند و مشکلی ایجاد نکنند.

آیا زانوی ضربدری باعث درد می‌شود؟

بله، درد در زانو، ران، ساق و مچ پا از عوارض شایع این عارضه است.

آیا زانوی ضربدری باعث آرتروز می‌شود؟

بله، این عارضه می‌تواند خطر ابتلا به آرتروز زانو را افزایش دهد.

آیا زانوی ضربدری باعث کاهش دامنه حرکتی می‌شود؟

بله، این عارضه می‌تواند باعث محدودیت در حرکت زانوها شود.